Hoofdconservator Eye treedt toe tot Academy

Prachtig nieuws vorige week voor de hoofdconservator van Eye Filmmuseum, Giovanna Fossati. Ze is gevraagd toe te treden tot de Academy of Motion Picture Arts and Sciences, waardoor ze jaarlijks mag stemmen voor de Oscars. Fossati geldt als een autoriteit op het gebied van filmconservering en digitale filmrestauratie.

The Academy of Motion Picture Arts and Sciences is al geruime tijd bezig haar ledenbestand te verjongen, te internationaliseren en diverser te maken. Ook dit jaar ontvingen 395 professionals uit de mondiale filmwereld een uitnodiging tot lidmaatschap. Hoofdconservator van Eye Giovanna Fossati werd verkozen in de categorie ‘members-at-large’, de gespecialiseerde vakgebieden waarvoor geen Oscar wordt uitgereikt maar die wel worden gezien als belangrijk.

In het geval van Fossati is dat filmconservering en dan in het bijzonder: digitale filmrestauratie. Het is een deelgebied waarin ze internationale bekendheid geniet. Fossati publiceerde een standaardwerk, From Grain to Pixel (2009), dat inmiddels in meerdere vertalingen verscheen, en bekleedt de leerstoel Filmerfgoed en Digitale Filmcultuur aan de UvA. Voor Eye stond ze aan de basis van restauraties van onder meer de teruggevonden Beyond the Rocks (1922) met Rudolph Valentino en Gloria Swanson, alsmede Nicholas Ray's We Can’t Go Home Again (1973).

Helemaal als een verrassing kwam het nieuws vorige week niet, vertelt  Fossati. ‘Om lid te worden moeten twee leden je voordragen. Twee collega’s van studioarchieven uit Amerika hadden mij vorig jaar al gevraagd of ik dat zou willen en hebben de procedure in werking gezet. De Academy kwam vervolgens bij mij om informatie op te vragen. Daarna volgden maanden van radiostilte.’

Giovanna Fossati / foto pr

Ze was de aanvraag al bijna vergeten toen een maand geleden het bericht kwam dat de Academy had besloten om drastisch minder nieuwe leden toe te laten. ‘Ik dacht meteen: dan valt een kandidaat uit Nederland op het gebied van filmconservering, wat echt geen grote categorie is, als eerste af. Dus ja, het was best nog een verrassing toen ik vorige week het nieuws kreeg.’

En nu is ze lid van een bijzonder exclusieve club. Voelt dat ook zo? ‘Ja, een beetje geheimzinnig is het allemaal wel. Er is bijvoorbeeld geen openbaar ledenbestand. En ik mag stemmen! Ik moest gelijk een formulier invullen hoe ik de films wil ontvangen, via een link of op dvd. Ik krijg toegang tot een digitale screening room voor leden, er is een hele kalender van viewingen. Ik kan natuurlijk ook terecht in de prachtige eigen zalen van de Academy in LA en New York, maar dat is vanuit Amsterdam niet zo handig. Maar ja, ze hebben ook een zaal in Londen, dus wie weet.’   

Hoe vers het nieuws nog is, Fossati is al wel voorzichtig aan het nadenken wat ze als pleitbezorger voor filmconservering kan betekenen voor de Academy. ‘De contacten binnen het eigen archief van de Academy zijn er. En hun museum gaat straks in september open, en ik ken de directeur en de artistiek leider dus ik ga met hen kijken of ik als lid iets kan doen voor het museum. Maar ik hoop vooral dat de bewustwording over het belang van conservering steeds meer gaat groeien, bij de Academy en in het algemeen. Daar wil ik graag aan bijdragen. Net als het belang van filmerfgoed wereldwijd. Te vaak gaat dat nog over Amerikaanse en Europese cinema.’

Eye ontving internationale lof voor de digitale filmconservering Beautiful Biograph / Beeld: Eye Film Player