Filmbeleid in Europa moet echt anders

Het filmbeleid in Europa moet op de schop. De publieke filmfondsen moeten goed gaan nadenken over hun toekomstige rol. Dat zijn slechts twee van de statements in het rapport Public Film Funding at a Crossroads van het Zweedse Film i Väst. Het werd afgelopen week gepresenteerd tijdens het European CoProduction Forum in Brussel. Volgens het rapport ontsnapt niemand in de keten van filmproductie, -distributie en -vertoning op het Europese continent aan de grote gevolgen van de 'nieuwe wereld'.

Het filmbeleid in Europa moet op de schop. De publieke filmfondsen moeten goed gaan nadenken over hun toekomstige rol. Dat zijn slechts twee van de statements in het rapport Public Film Funding at a Crossroads van het Zweedse Film i Väst. Het werd afgelopen week gepresenteerd tijdens het European CoProduction Forum in Brussel. Volgens het rapport ontsnapt niemand in de keten van filmproductie, -distributie en -vertoning op het Europese continent aan de grote gevolgen van de 'nieuwe wereld'. 

Die 'nieuwe wereld' heeft volgens de opstellers van het rapport vanaf 2010 vorm gekregen door de snel verlopende digitalisering van de hele filmsector. Niet alleen de vertoning van film in de bioscoop is er door veranderd, de digitalisering heeft gevolgen voor iedereen betrokken bij de productie, distributie en vertoning van film in Europa.

De invloed van de wereldwijd opererende Amerikaanse bedrijven is zo groot, aldus het rapport, dat de machtsverhoudingen sterk zijn veranderd. Vooral het besluit van de Hollywoodstudios om zich met streamingdiensten rechtstreeks tot de consument te gaan richten heeft een grote impact, constateren de opstellers. Het Europese filmbeleid heeft te veel een benadering gekend van 'don't worry, be happy'. De publieke filmfondsen die een taak hebben op het vlak van culturele identiteit en het beschermen van culturele en artistieke creativiteit hebben te lang hun kop in het zand gestopt, valt in het rapport te lezen.

Zowel de filmfondsen in Europa, als de beleidsmakers en politici krijgen in het rapport aanbevelingen voorgeschoteld. Een daarvan: Europese bioscoopfilms moeten prioriteit krijgen. Dat kan niet zonder steun van publieke fondsen in de Europese landen. Ook het intensiveren van publiek-private samenwerking in Europa moet hoger op de agenda. Daarnaast moet het afgelopen zijn met de bureaucratie bij Filmfondsen en moeten er sneller beslissingen worden genomen om te kunnen concurreren met commerciële partijen in de 'nieuwe wereld'.

Voor het rapport werd er gesproken met meer dan 700 mensen werkzaam in de Europese filmindustrie. Dankzij een groot aantal workshops en focusgroepen konden daar de reacties van 3.000 personen uit de sector aan worden toegevoegd. Producenten, distributeurs, sales- en marketingdeskundigen, fondsmedewerkers en managers van streamingdiensten konden allemaal vrijuit hun zegje doen.

Film i Väst is het regionale filmfonds dat al sinds 1992 helpt bij het produceren van speelfilms, documentaires, televisiedrama en korte film in Zweden. Onder leiding van Tomas Eskilsson deed het fonds grootschalig onderzoek naar de veranderingen in de filmsector.

Het rapport is hier te downloaden. 

Filmbeleid in Europa moet op de schop aldus Zweeds filmfonds / Foto Christian Lue via Unsplash