Film by the Sea vol vertrouwen in de toekomst

Vorig jaar was Film by the Sea een van de weinige filmfestivals die doorgang kon vinden. Mede dankzij satellietprogramma’s in de Zeeuwse filmtheaters wist FbtS met vijftig procent van de normale bezoekersaantallen een uitstekend resultaat neer te zetten in een rampjaar voor de culturele sector. Festivaldirecteur Jan Doense heeft dan ook alle vertrouwen in de editie van 2021, en kijkt alvast voorzichtig vooruit. ‘Wij hoeven niet zo nodig cutting edge te zijn.'

Spannende momenten voor het bestuur van Film by the Sea toen vorig jaar het ene na het andere Nederlandse filmfestival niet doorging. Zou Vlissingen de klap van een eventuele afgelasting wel overleven? Festivaldirecteur Jan Doense raakte niet in paniek. ‘Ik had zoiets van: rustig aan, niet te snel de handdoek in de ring gooien. En precies wat ik als eerste scenario had voorspeld, een festival op anderhalve meter, was wat er gebeurde. Vervolgens hebben we een enorm goede editie gedraaid.’

Door pas op de plaats te maken en geen gekke dingen te doen wist Doense zijn Film by the Sea door een woelig jaar te loodsen. Mocht het festival dit jaar opnieuw op anderhalve meter zijn, zal dat geen problemen opleveren. ‘We hebben iets meer films dan vorig jaar, zo’n 140 titels, die we wat minder vaak zullen draaien.’ Ook keren de satellietprogramma’s in de Zeeuwse filmtheaters plus Bergen op Zoom terug. ‘Vanwege corona wilden we toen het aanbod verspreiden, zodat mensen niet teveel hoefden te reizen. Dat werd een fijne samenwerking.’

In zijn derde jaar als festivaldirecteur zal Jan Doense het aanbod weer iets meer zijn kant op sturen zonder teveel te tornen aan de ijzersterke formule van FbtS. ‘Toen ik aantrad was mijn opdracht van het bestuur: verjonging van het publiek. Prima, maar ik vind ook dat een ouder publiek gewoon hoort bij een filmfestival. Bij het IFFR en IDFA zie je ook veel grijs haar. Dat is ook logisch, die mensen hebben tijd en geld. Ik maak mij dan ook geen zorgen, aan de onderkant groeit het publiek voortdurend aan.’

Het typische Film by the Sea-aanbod – arthouse- en crossoverfilms voor een breed publiek – blijft de boventoon voeren in de programmering, stelt Doense vast. ‘Vaak film met wat oudere personages en een historisch verhaal, degelijk gemaakt. Daar houd ik zelf ook van, en het festival is daar ook echt voor. Wij hoeven niet zo nodig cutting edge te zijn zoals het IFFR. Maar dingen mogen wel een beetje veranderen, en daarom heb ik voor Ninjababy als openingsgfilm gekozen.’

De openingsfilm van Film by the Sea 2021: Ninjababy / Distributie Cherry Pickers

Het Noorse Ninjababy voert een cartoonist op die ongewenst zwanger blijkt te zijn. ‘Bij Ninjababy viel heel veel op z’n plek. De film tikt zoveel vakjes aan: jeugdig, divers, fris, en heel gelaagd. Een heel grappige film ook, maar een die ook echt wel de netelige kwesties adresseert die bij bij een dergelijke situatie komen kijken.’ Ook interessant: Ninjababy is de bewerking van een Noorse graphic novel. ‘De graphic novel heeft als literatuurvorm zo’n enorm vlucht genomen de laatste jaren, daar kun je als festival voor film en literatuur niet omheen. Ik denk erover om volgend jaar een apart graphic novel-programma te presenteren.’  

Een programma-onderdeel waar Doense dit jaar heel tevreden over is, draagt de werktitel The Good, the Bad and the Ugly. ‘Vijf documentaires over klassiekers uit de Italiaanse cinema waar we de betreffende speelfilms ook bij vertonen.’ Zo vertelt The Most Beautiful Boy in the World het ongemakkelijke verhaal van Björn Andrésen, die als veertienjarige werd gecast voor de rol van Tadzio in Visconti’s Dood in Venetië. Alle aandacht, al dan niet ongewenst, is Andrésen niet in de kouwe kleren gaan zitten. ‘Het is bijna een soort horrorverhaal. Als je die docu hebt gezien kijk je met heel andere ogen naar Dood in Venetië.’ 

Andrésen komt naar Vlissingen, over de hoofdgast wordt nog onderhandeld. Wel is een nieuwe juryvoorzitter bekend: succesauteur Jaap Robben van Birk en Zomervacht. ‘We hebben hem ooit als jurylid gehad en hij is heel enthousiast over het festival.'

Film by the Sea gaat plaatsvinden van 10 tot en met 19 september. 

Met andere ogen: een documentaire kijkt achter de schermen van Dood in Venetië / beeld: Mantaray Film