Amsterdam heeft weer een filmposterwinkel

Wie een klassieke filmposter zoekt heeft weer een fysieke plek om naar toe te gaan. Sinds vorige week is op de Amsterdamse Wallen Sick Smell of Success geopend. ‘Affichenado’s’ Wim Jansen en Michael Helmerhorst verkopen hier posters en filmfoto’s maar toch vooral: weemoed.

Winkels met filmmemorabilia, ze zijn al net zo zeldzaam geworden als videotheken. Amsterdam verloor in de afgelopen jaren Cine Qua Non, Silver Screen en Movie Ink. In die laatste verkocht afficheverzamelaar Wim Jansen posters, lobbycards en publiciteitsfoto’s. Maar de markt voor filmhistorische objecten is stabiel en de huren in de binnenstad gaan alleen maar omhoog: Movie Ink moest sluiten.

Toch heeft Wim Jansen nu een nieuw verkooppunt geopend, Sick Smell of Success. Een naam met een knipoog, legt hij uit. ‘Als je hier rijk kunt worden met Nutella en gerijpte kazen, dan moet je wel binnenlopen met het tonen en verkopen van kunst en filmhistorische objecten.’ Jansen staat er ditmaal niet alleen voor. Filmcollectioneur Michael Helmerhorst steunt het initiatief door de mooie ruimte aan de Oudezijds Achterburgwal voor een redelijk bedrag aan Jansen te verhuren.

De twee hebben volop plannen, vertelt Jansen. ‘Michael is vooral van het bewegend beeld en ik ben van het gedrukte beeld. Eerst zou ik het alleen maar huren maar hoe meer we erover praatten, hoe meer je ziet wat je allemaal samen kan organiseren. Dat is de bedoeling: niet alleen mooie posters aan de muur, maar ook leuke programma’s bedenken met filmvertoningen. Papier en celluloid zijn toch dingen die verdwijnen. En hoe langer je ermee door gaat, hoe musealer het wordt.’

De affichecollectie van Wim Jansen is legendarisch en in de winkel hangen fraaie voorbeelden. Een levensgrote Cat on a Hot Tin Roof (1957), op linnen afgedrukt. Een Italiaanse versie van Fritz Langs Human Desire (1954), maar ook de veel recentere Jaws en natuurlijk Sweet Smell of Success. Wat loopt momenteel goed? ‘Voor alles wat ik hier nu heb hangen is markt. Film noir is weer erg in trek, en daar heb ik best het nodige van. Posters uit de jaren zeventig en tachtig zitten ook in de lift, vooral vijftigers vinden dat nu interessant. En je hebt ze al voor een paar tientjes, dus is dat heel leuk om te gaan verzamelen.’

De markt is wispelturig, legt Jansen uit. Toppers doen soms tienduizenden, anderen gaan voor bijna niks weg. ‘Universal-horror uit de jaren dertig, dan heb je het over 40, 50.000 euro om mee te beginnen. Maar ook een gave Casablanca doet dat.’ Hij loopt naar de Italiaanse Human Desire, La Bestia Umana geheten. De posterartiest heeft een beeld uit de film verbluffend gedetailleerd weergegeven. ‘Hij is een favoriet van mij, Anselmo Ballester. Je merkt dat zulke namen nu ook beginnen te verkopen. Mensen gaan echt op zoek naar bepaalde ontwerpers en niet per se naar bepaalde films. Dan wordt het affiche echt kunst.’

Zelf verzamelt Jansen de regisseurs Michael Powell en Orson Welles. Botst dat niet: verzamelen en verkopen? Hij knikt. ‘Je bent wel handelaar in weemoed. Ik kan ook pas iets moois verkopen als ik er een tijdje afscheid van heb kunnen nemen. Daar hangt een Italiaanse The Wrong Man, een schitterende poster die ik vaak heb tentoongesteld. Als ik daar nu een goed bod op krijg, verkoop ik hem.’    

Sick Smell of Success, Oudezijds Voorburgwal 125h, Amsterdam. Kijk voor activiteiten en openingstijden op de website.

Human desire: Wim Jansen voor zijn favoriet Ballester / HFN

Natuurlijk ook te koop: Sweet Smell of Success / HFN